medusa'nın başı (1922)*

Genelde bireysel mitolojik temaları yorumlama girişiminde bulunmadık. Ancak Medusa'nın dehşet verici kesik başı olgusu bir yorum için bize kolaylıkla ilham vermektedir.

Başını kesmek = iğdiş7 etmek. Böylece Medusa'ya duyulan dehşet bir şeyin görünümüyle bağlantılı olan bir iğdiş edilme dehşetidir. Çok sayıda analiz bizi bu duruma aşina kılmıştır: Bu durum o ana kadar iğdiş edilme tehdidine inanmak istemeyen erkek çocuğun, muhtemelen bir yetişkinin, özellikle annesinin tüylerle kaplı dişi genital organıyla karşılaştığında ortaya çıka7r.

Medusa'nın başının üzerindeki saçlar, sanat eserlerinde sıklıkla yılanlar şeklinde tasarımlanmaktadırlar ve bunlar bir kez daha iğdiş edilme karmaşasından türetilmişlerdir. Bunların, kendi içlerinde ne kadar korkutucu olurlarsa olsunlar, yokluğu dehşete neden olan penisin yerini aldıkları için aslında bu dehşetin hafifletilmesi hizmetini gördükleri dikkate değer bir gerçektir. Bu da şöyle bir teknik kuralı doğrulamış olur: Penis simgelerinin çoğalması iğdiş edilmeyi imler.

Medusa'nın başının görüntüsü izleyeni dehşetten kaskatı keser, onu taşa döndürür. Burada bir kez daha aynı iğdiş edilme karmaşası kaynağı ve aynı duygulanım dönüşümü vardır. Çünkü kaskatı kesilmek penisin dikleşmesi anlamına gelir. Böylelikle özgün durumda bu, izleyene bir teselli sunar: o hâlâ bir penise sahiptir ve kaskatı olma hali de ona bu konuda güvence verir.