You do not currently have permission to view the full text for this document. Please sign in to an account with an active subscription or contact support.
Zelfs voor iemand die bekend is met psychoanalyse is Psychoanalytic Theory, An Introduction van Anthony Elliott niet gemakkelijk. De auteur, werkzaam als onderzoeker aan de Universiteit van Melbourne, beoogt met zijn in 1994 verschenen boek zichtbaar te maken welke doorwerking de psychoanalyse heeft gehad in vooral sociologische theorieën.
Ofschoon de titel anders doet vermoeden, is het boek van Elliot geen inleiding in de psychologische theorie die de psychoanalyse tenslotte is. Integendeel, in een zestal hoofdstukken tracht Elliott de inzichten weer te geven van verschillende auteurs op het raakvlak van psychoanalyse en sociologie. Het gaat hem daarbij vooral om de bindingen van het individu met de cultuur en de maatschappelijke omstandigheden. Lezing van het boek van Elliot maakt zonder twijfel duidelijk waarom sommige sociologen in Nederland gebruik maken van psychoanalytische inzichten.
Elliot bestrijkt een breed terrein. Het loopt van Freud, object-relatietheorie en Lacan via Fromm en Marcuse langs het psychoanalytisch feminisme. Het eindigt bij recente, overwegend Franse theoretici zoals Deleuze, Guattari en Lyotard.
De moeilijkheden van het terrein blijven de lezer hierbij niet bespaard. Het taalgebruik alleen al! Dat vormt door de grote rol welke Franse auteurs in de betrokken theorieën spelen op zich al een probleem voor de toegankelijkheid. Ook Elliot draagt daar soms het zijne toe bij. Zo deelt hij al op bladzijde 2 mee dat hij zal beargumenteren dat ‘the subversive influence of a radical psychoanalytic criticism depends upon connecting theoretical perspectives to a more general cultural analysis’. Subversief? Radicale kritiek? Dat smaakt naar politiek zonder dat er op dat moment ook maar iets bekend is over het uitgangspunt dat de auteur heeft gekozen.
Speciaal bij de behandeling van Lacan heeft de lezer het zwaar te verduren. Zelfs volgens Elliot is lezing van Lacan ‘a difficult endeavour’. Mijns inziens slaagt hij er ook niet in om de theorie van Lacan ov