You do not currently have permission to view the full text for this document. Please sign in to an account with an active subscription or contact support.
Mark Epstein, psychoanalyticus te New York, is verbonden aan het boeddhistische tijdschrift Tricycle en aan het Journal of Transpersonal Psychology. Hij begon al met meditatie vóór zijn psychiatrische opleiding en is steeds bezig geweest beide richtingen met elkaar te integreren. Zowel in dit boek als in oudere artikelen
blijkt hij daarbij bijzondere belangstelling te hebben voor de invloed van meditatie op narcistische problematiek.
Aan het eind van zijn boek, in de paragraaf over het opnieuw richten van agressie, onthult Epstein ons wat van zijn persoonlijke achtergrond. Omdat dit zijn versie van de boeddhistische leer en de relevantie ervan voor de psychotherapeutische praktijk begrijpelijker maakt, beginnen we er nu maar mee. In deze paragraaf beschrijft hij hoe hij een meditatieoefening gebruikt om pijnlijke, zich in het heden herhalende gevoelens uit de vroege kindertijd los te kunnen laten. Aandacht en agressie worden van het teleurstellende object afgewend en gericht op het verkeerd opgevatte subject. ‘Verkeerd’ omdat het ikgevoel, in het volgende citaat aangeduid met ‘de denker’, heel wat minder substantieel blijkt te zijn dan wij doorgaans aannemen. De emoties die vanuit het perspectief van het gekwetste kind van levensbelang lijken, worden door dit inzicht betrekkelijk en verliezen hun drijvende kracht. ‘Door gebruik te maken van mijn agressie en deze aan te wenden om mijn bewuste aandacht te verleggen, voorkwam ik dat ik de gevangene bleef van mijn eigen driftmatige reacties’ (p. 228). Het vermogen om de overgang te maken van identificatie met de denker naar twijfel over zijn realiteit is wat een adequaat doorwerken van therapeutische ontdekkingen mogelijk maakt, zo geeft hij aan. ‘Zolang de denker impliciet geaccepteerd wordt, zal er altijd een narcistische hechting blijven bestaan aan de wonde die in therapie is blootgelegd. Als die wonde in plaats daarvan gebruikt kan worden om het ongrijpbare zelfgevoel preci