You do not currently have permission to view the full text for this document. Please sign in to an account with an active subscription or contact support.
Angst is het eerste deel uit de reeks Psychiatrie en Filosofie en gaat over angst in zijn existentiële dimensie. De auteur, psychiater en filosoof, neemt het op voor angst als een complex en gelaagd fenomeen, verwijzend naar mens-zijn op allerlei manieren. Daarmede wil hij duidelijk tegen de mainstream inroeien, tegen een te sterke remedicalisering van de psychiatrie, waarbinnen het gevaar voor rechtlijnig beheeringsdenken - voor elk symptoom een pil - opduikt.
Achter symptomen van fobie of achter een dwangmatige stoornis bijvoorbeeld houdt zich vaak een diffuse angst schuil. Bij navraag blijkt het vaak te gaan om fundamentele bestaansthema's, om veel meer dan een enkelvoudige angststoornis die reageert op een of ander anxiolyticum. Deze navraag is niet eenvoudig, stelt Glas, daar er vaak een fenomeen speelt dat we vermijding van de angst kunnen noemen. Iets in de angst verzet zich tegen beleving en theoretische reflectie. Angst wordt traditioneel sterk verbonden met het afwenden van gevaar. Dat angst op een fundamenteler niveau te maken kan hebben met een structureringstekort - dit wil zeggen met een intens gevoel van onvermogen om vorm te geven aan de eigen leefwereld - is iets wat patiënten wel vertellen, maar dat in de huidige literatuur nauwelijks aan bod komt, zoals Glas al eerder stelde (Glas 1993).
Door middel van nogal wat rubricering weet Glas toch goed de diversiteit van het angstfenomeen te omschrijven als betrekking hebbend op gebeurtenissen en verrichtingen (bijvoorbeeld dwang of vermijding), slaand op een bepaalde toestand (bijvoorbeeld emotie of gedachte), of op disposities (bijvoorbeeld gebrek aan moed of vertrouwen), of op de grondrichting van het bestaan.
Deze vier niveaus van conceptualisatie kunnen elk gerelateerd worden aan drie verschillende perspectieven: het persoonsperspectief (de verhouding van patiënt tot zichzelf en de onderzoeker), het contextperspectief (de verhouding patiënt teg