You do not currently have permission to view the full text for this document. Please sign in to an account with an active subscription or contact support.
‘De geschiedenis is een nachtmerrie waaruit ik tracht te ontwaken.’ In de Aantekeningen bij zijn onovertroffen vertaling van Joyce’ Ulysses schrijft John Vandenbergh hierover: ‘Een der meest bekende regels uit de Ulysses. Volgens J. Prescott is deze uitspraak ontleend aan een regel van Jules Laforgue in zijn Mélanges posthumes’ (Vandenbergh 1969, p. 30). Deze beroemde regel zou dus een ontleende regel zijn. Dit geeft stof tot nadenken. Een zin die een ‘diepe’ verzuchting leek uit te drukken, zou gewoon overgeschreven zijn uit een andere tekst. Intertekstualiteit: een tekst verwijst niet naar een werkelijkheid, die zou bestaan buiten de tekst, maar naar andere teksten, die op hun beurt naar nog andere teksten verwijzen. De teksten blijken uiteindelijk de enige realiteit. ‘Alles is getal’, is wat Pythagoras dacht, maar nu is gebleken dat alles tekst is - ook de getallen. Zelfs het onbewuste: taal. Niets dieper dan dat. Dat er iets diepers zou zijn is iets waarmee de psychoanalyse ons heeft verleid, maar er is alleen maar oppervlakte. Aldus Baudrillard. There is no appeal beyond the structures of representation, no difference between the fictive and other kinds of dicourse.’ Zo lichten Loewenthal en Snell de positie van Baudrillard toe (p. 87) in de inleiding op fragmenten uit werk van Baudrillard, uit zijn Symbolic exchange and death. De titel verleidt - vermoedelijk misleidend - tot het idee dat dit werk over iets ‘dieps’ als de dood zou gaan, terwijl er volgens Baudrillard alleen maar oppervlakte bestaat. De dood bestaat wellicht niet. Alleen het woord bestaat, en dat is zo diep als de inkt op het blad. Ik vergat ‘there is no appeal beyond the structure of representation’ nog eens tussen haakjes tweede graad te zetten, want daarmee werd wellicht beklemtoond dat dit deel van de zin uit een andere tekst komt.
In elk geval hoefje met Baudrillard niet meer te ontwaken uit de nachtmerrie van de geschiedenis. Je hoeft alleen nog je televisie uit te schakelen en de geschied