Kortdurende psychotherapie als uitdaging: Verslag van: Tijd en tijdsbesef in kortdurende psychoanalytische psychotherapie [Amersfoort, 11 november 2005]

Op de vorige studiedag van de Nederlandse Vereniging voor Psychoanalytische Psychotherapie werd een lans gebroken voor langerdurende psychotherapie, mede als reactie op de overheidsbeperking van therapiezittingen. Op de huidige studiedag, onder leiding van dagvoorzitter Dini Hoenink, kwam kortdurende psychotherapie als positieve keus aan bod.

Prof. dr. Paul van Tongeren, hoogleraar wijsgerige ethiek, belichtte de tijd vanuit filosofischperspectief. Pas in de Middeleeuwen werd de tijd als existentiële categorie beschouwd (Augustinus). Tijdsbeleving als spiegel van het menselijk verlangen. Hij gaf aan de hand van Kierkegaards De Ongelukkigste, een boeiend exposé over ‹het lijden aan de tijd›. In dit verhaal onderzoekt een groep mensen wie in aanmerking komt voor het — nog lege — graf met als opschrift ‹de Ongelukkigste›. Zij ontdekken dat mensen ongelukkig zijn als ze aanwezig zijn in een afwezige tijd, bijvoorbeeld leven in beklag over het verleden (Antigone, Job) of over de toekomst (voortdurend reorganiseren). Hun hoop op betere tijd echter verzacht de pijn. Mensen zijn ook ongelukkig als ze afwezig zijn in een afwezige tijd, zoals de mislukte martelaar of de teleurgestelde idealist. Bij hen verzacht vaak cynisme de