In het nieuwe Centrum voor Psychoanalyse: Verslag van: Het lichaam in de psychoanalyse [Amsterdam, zaterdag 5 april 2008]

Het derde symposium van de Nederlandse Psychoanalytische Groep, begon's ochtends met diverse workshops in het Centrum voor Psychoanalyse aan de Swammerdamstraat 38-1.

Pieter Niers en Merle Heinemeijer presenteerden Vanuit Kleiniaans perspectief — Over de theorie van de pathologische organisatie van de persoonlijkheid, waarin iemand wrok en verbittering eindeloos kan koesteren en onderhouden (psychic retreat). Hij houdt de agressie vast zonder een werkelijke breuk of separatie te riskeren, maar bewerkstelligt ook geen herstel of verzoening. Op deze manier projecteert men vijandige gevoelens en voert men telkens weer een oud traumatiserend drama op. De rollen in deze tragedie liggen vast en in de actualiteit van het leven komt men steeds weer nieuwe spelers tegen die in aanmerking komen voor deze rollen.

Douwe Jongbloed, Margaret Hagenbeek en Gesine van Gent gaven vervolgens de workshop Onbewuste communicatie, waarin non-verbale signalen en wat analysant en analyticus bij elkaar oproepen even belangrijk zijn als wat ze tegen elkaar zeggen. Hierna presenteerde Van Gent een casus, waarin zij nauwgezet, scène voor scène, stilstond bij de gedachten, fantasieën en invallen van de toehoorders, die hierdoor bij het proces betrokken werden.

Het middagprogramma was in de Eggertzaal bij de Nieuwe Kerk op de Dam. Lies Verhage vertelde over een kinderanalyse, waarbij opvallend was dat de ouders afzonderlijk in ouderbegeleiding genomen zijn vanwege hun vele onderlinge conflicten. Niet de problemen van het kind stonden centraal, maar de problemen van de ouders, die meer hulp nodig hadden dan het meisje. Hierdoor heeft het kind zich kunnen separeren, een ervaring die haar niet meer afgepakt kan worden.

In haar voordracht benadrukte Marja Wille-Buurman hoe non-verbale uitingen, zoals bepaald gedrag, jou als analyticus iets kunnen laten zien over dat hele basale, povere zelfgevoel, dat — steeds gebrekkig — poogt door middel van dat gedrag zich te herstellen. En hoe je daar in een analytis