You do not currently have permission to view the full text for this document. Please sign in to an account with an active subscription or contact support.
Al verschillende jaren exploreert Robert Stolorow het traumaconcept, zowel theoretisch als klinisch. Trauma and human existence vormt de (voorlopige?) samenvatting van zijn project. Daarbij schuwt hij het autobiografische element niet. Hij beseft ten volle dat het overlijden van zijn echtgenote ruim tien jaar geleden, met de traumatische ervaring en de verwerking ervan, aan
de basis van het boek ligt. Hij laat als het ware twee centrale thema's uit zijn ervaring en onderzoek uitkristalliseren.
Ten eerste het feit dat het gevoelsleven in het algemeen en de beleving van trauma in het bijzonder in een context ingebed zijn. De al of niet geslaagde afstemming met en door de betekenisvolle andere(n) speelt hierbij een cruciale rol. Is er een ‹relational home› waardoor traumatische ervaringen een plaats kunnen krijgen? De auteur beschrijft hoe de getraumatiseerde persoon zich als totaal vervreemd beleeft en zich niet meer tot de wereld van de ‹niet-getrau-matiseerden› voelt behoren als deze afstemming ontbreekt.
Het tweede thema stelt dat het emotionele trauma tot de basale constitutie van de menselijke existentie behoort. Dit werkt hij uit door met Heidegger in dialoog te gaan rond de concepten angst, historiciteit en (in)authenticiteit. De existentiële angst doet de natuurlijke vanzelfsprekendheid in elkaar storten — voor de getraumatiseerde is het alledaagse leven niet meer vanzelfsprekend. Historiciteit: het heden in verbondenheid met het verleden en toekomst is bij trauma versplinterd. ‹Trauma destroys time› zegt Stolorow tot een van zijn patiënten. Het ‹zijn-tot-de-dood› en de mogelijkheid om zijn eindigheid te aanvaarden, is leven in authenticiteit. Kan de traumatische ervaring hiertoe bijdragen? Zelf ziet de auteur zijn eigen project als een poging daartoe. Origineel is hij in zijn conclusie wanneer hij zegt dat er ook een relationeel aspect in de eindigheid is: het subject is ‹ingebed› in zijn weg naar de dood door de dood van betekenisvolle anderen. Volgens de au