You do not currently have permission to view the full text for this document. Please sign in to an account with an active subscription or contact support.
De adolescentie is een tijd waarin vroegere verworvenheden in een andere context worden geplaatst, waardoor de beleving van het tijdsverloop soms zo overhoop wordt gegooid dat men in een psychose terechtkomt. Vertrekkend vanuit de klinische praktijk, wil ik erover nadenken hoe adolescenten omgaan met de tijd, met het zijn, met het worden. Hoe bouwen ze hun volwassen leven uit, hoe falen ze daarin of proberen ze juist in een psychose tot een leefbaar evenwicht te komen? En hoe kan voorkomen worden dat een ontluikende psychose zich vastzet?
Onderzoek (McGorry 2001; Phillips e.a. 2008) wijst uit dat bij jongeren met een beginnende psychose een vroege psychotherapeutische interventie prognostisch belangrijk is. Toch krijgen deze jongeren vaak geen psychotherapie aangeboden. De reden hiervoor is een gebrek aan continuïteit in de hulpverlening, maar ook het niet onderkennen van de vroege psychose. Zo gebeurt het dat ze tijdens een acute crisis, al dan niet gedwongen, dienen te worden opgenomen, wat vanzelfsprekend zeer traumatisch is. De opname gebeurt immers totaal onvoorbereid, zonder dat een voor de patiënt vertrouwde therapeut hier een uitleg voor kan geven.
Ik wil me in deze tekst concentreren op de betekenis van een vroege psychose en op de manier om er psychotherapeutisch mee om te gaan, in de hoop traumatiserende interventies te kunnen vermijden.
Stijn, vijftien jaar, wordt doorverwezen nadat hij op de afdeling spoedgevallen terechtkwam met een voor hem beschamend probleem. Hij had tijdens het masturberen een ring om zijn penis geschoven en kon die niet meer verwijderen. Moeder vertelt dat Stijn zich meer en meer terugtrekt, dat hij afhaakt op school, dat hij veel tijd doorbrengt in zijn boomhut. Hij zit vaak in het niets te staren en op een onverstaanbare manier voor zich uit te praten. Hij heeft veel nachtmerries.
Page 251Stijn wil geen hulp, zeker geen medicatie. Als hij al iets zegt, is het op een bizarre, concretistische manier. Zijn blik is st