Pathoanalyse en antropopsychiatrie: Het levenswerk van Jacques Schotte (1928-2007)

Als hoogleraar aan de Katholieke Universiteit Leuven en de Université catholique de Louvain en als medeoprichter van de Belgische School voor Psychoanalyse was Jacques Schotte een van de invloedrijkste naoorlogse denkers binnen de Belgische wereld van de geestelijke gezondheidszorg. Hij was een bevlogen lesgever en redenaar en was berucht door zijn uitvoerige interventies op studiedagen en congressen. Hij vergeleek er zijn rol met die van het koor in de Griekse tragedies (Schotte 2006, p. 17).

Schotte had vriendschappelijke contacten met tientallen internationale ‹groten›en was gasthoogleraar aan de universiteiten van onder andere Lissabon, Madrid, Lausanne en Lima. In 1999 werd een nummer van het Franse L'information psychiatrique aan zijn denken gewijd. Kort voor zijn overlijden verscheen een boek waarin hij getuigenis aflegt van zijn parcours door de psychiatrie, de filosofie en de psychoanalyse (2006). In interviewstijl brengt het boek een autobiografisch verslag van een indrukwekkend aantal ontmoetingen en invloeden. Schottes eigen denkbeelden en inzichten worden er evenwel slechts terloops en onsystematisch toegelicht. Het boek laat dan ook een ietwat onbevredigende indruk na. Uiteindelijk behelst het niet veel meer dan een flatterend portret van een zelfverklaard pionier van en bruggenbouwer tussen de psychiatrie en de psychoanalyse.

Recent verscheen een introductie tot zijn antropopsychiatrie van de hand van Jean-Louis Feys (2009). Dit boek is van een heel ander intellectueel kaliber. Hierin vinden we namelijk een uitgebreid gedocumenteerde weergave van zijn diverse gezichtspunten en inspiraties. Het fungeert daarom als belangrijkste referentie voor deze bijdrage. Ten derde vond er op 27 november 2009 in Gent een studiedag plaats die geheel aan Schottes leven en werk was gewijd. Hij heeft in België zeker school gemaakt en een aantal van zijn leerlingen kwam bij deze gelegenheid, beurtelings en in variaties op het thema, op naar mijn smaak nogal kritiekloze wij