Droomverhalen in het tweepersonenveld: Een kennismaking met het werk van Antonino Ferro

Antonino Ferro is een populaire spreker, die vaak wordt uitgenodigd door psychoanalytische en psychotherapeutische verenigingen en er telkens in slaagt een groot publiek te boeien. Over de jaren heb ik zijn werk met aandacht gevolgd en met regelmaat zijn publicaties in de aandacht gebracht van de lezers van dit tijdschrift. Graag verwijs ik ook naar congresverslagen waarin met genoegen wordt gemijmerd over zijn optreden (Franckx 2009; Luymes 2009; Philippe 2009). Wie niet vertrouwd is met Bions denken, ervaart Ferro's theoretische beschouwingen als moeilijk grijpbaar. Ferro brengt in zijn discours een wisselwerking tot stand tussen de abstracties van Bion en het concrete en particuliere van zijn klinische praktijk. Toehoorders raken vooral onder de indruk wanneer hij zijn psychoanalytische techniek bespreekt en hierbij moeilijke theoretische concepten toegankelijk maakt met behulp van culinaire metaforen: geen kok serveert rauwe tomaten aan zijn gasten maar gebruikt een tomatenpureerder om met de tomatensaus creaties tot stand te brengen. Een goede kok verraadt zijn keukengeheimen niet: eerst bereidt hij van alles in de keuken, waarna het eindresultaat, de schotel, geserveerd kan worden in optimale omstandigheden in het restaurant. Ook de psychoanalyticus werkt in twee ruimten (de keuken en de zaal). Ferro is geen voorstander van het interpreteren van dromen, wel van het dromen over de patiënt en van zijn toehoorders laten dromen over zijn praktijk. Dromen zijn volgens hem de rijkste alfa-elementen die onze psyche kan ontwikkelen.

Ferro is volgens mij op dit ogenblik de belangrijkste vernieuwer in de hedendaagse psychoanalyse. Hij is kinderpsychiater en opleidingsanalyticus van de Società Psicoanalitica Italiana, van Siciliaanse afkomst en werkzaam in Pavia en Milaan. Hij heeft een drukke psychoanalytische praktijk is daarnaast een bijzonder creatief en productief schrijver: daarvan getuigen acht boeken waarvan er zes in het Engels zijn vertaald (Ferro 1992, 1996, 19