You do not currently have permission to view the full text for this document. Please sign in to an account with an active subscription or contact support.
In zijn Naissance de la clinique voert Michel Foucault de beroemde Franse anatoom Xavier Bichat uit het eind van de achttiende eeuw op om hem te laten zeggen dat alle bevindingen en overwegingen aan het ziekbed een tasten in het duister zijn (Foucault 1963). Pas wanneer de patiënt dood is, laat het lichaam de anatoom toe de waarheid omtrent de ziekte te achterhalen. De dood als brenger van de waarheid. De waarheid ligt blijkbaar verscholen in de dode materie. In onze tijd ligt dat heel anders, want wij kunnen bij leven het functionele lichaam in kaart brengen. Wij zien (dis)functionele onderdelen van het lichaam op kleurrijke beelden terwijl het hart klopt en het brein zoemt. Wij hebben vandaag de dood niet meer nodig om de waarheid van het lichaam te achterhalen. Maar welke waarheid zien wij wanneer we het werkende brein bestuderen?
Psychoanalyse en neurowetenschap doet verslag van de stand van zaken omtrent breinverkenningen in een psychoanalytisch perspectief. Alle auteurs zijn psychoanalyticus of psychoanalytisch angehauchte wetenschapper. Een groot aantal van hen volgt de stroming in de huidige psychoanalyse om neuroscience te verbinden met de psychoanalyse, een bedrijvigheid die wel wordt aangeduid met ‹neuropsychoanalyse›. Een minderheid is daarentegen kritisch en wijst op de onmogelijkheid van deze onderneming.
Vanwaar de enorme belangstelling van deze betekeniszoekers naar de hardware van ons bestaan? Wil men het vroege — en later verworpen — ideaal van Freud evenaren? Wil men grond onder de voeten voelen in het psychoanalytische moeras? Is het de laatste stuiptrekking van een zieltogende psychoanalyse?
De onvoorwaardelijke interesse voor het subject wordt ingeruild voor of althans vermengd met een onbedaarlijke hang naar objectivisme. Het lijkt erop dat de psychoanalyse erbij wil horen en daarmee verraad pleegt aan haar hermeneutische oriëntatie. Zij heeft haar revolutionaire elan ingewisseld voor brave burgerlijkheid en een politiek correct sciëntisme. Nog e