You do not currently have permission to view the full text for this document. Please sign in to an account with an active subscription or contact support.
De autoriteit van de kunstenaar! Daarover spreekt Arnon Grunberg in zijn voorwoord van Psychologie van de kunst. Wat nu? Waarop zou deze autoriteit zijn gebaseerd? Op zijn werk? Op zijn persoon? Hij die bekend staat als een leverancier van bedrog? Hij die ons opzadelt met illusies? Om hem als autoriteit aan te merken moet er nogal wat mind reframing aan te pas komen. Het zou beter zijn te zeggen dat een kunstenaar een autoriteit zou moeten zijn, maar hij is het niet in onze ‹vermanagede› maatschappij. Kunst is nutteloze waar waarvoor wij geen oog meer hebben. Hoe vaak gebeurt het niet dat een kunstenaar een feilloze intuïtie heeft voor de tijdgeest, maar dat dit door niemand wordt opgemerkt. Ja, achteraf kunnen we dat constateren, maar in zijn eigen tijd wordt hij gezien als een valse profeet of een rare snoeshaan. Achteraf, wanneer hij allang dood en begraven is, kan hij rekenen op de naamgeving aan een prestigieus instituut of aan een straat in een nieuwe stadswijk. Wie weten de tijdgeest beter te peilen en te verwoorden dan onze schrijvers? En wie kunnen onze verlangens en angsten beter verbeelden dan de schilders? De statistici zijn daartoe niet in staat, zoveel is duidelijk. Zowel de kunsten als de psychologie willen de tijd duiden en begrijpen, en willen dat aan de burgers teruggeven door hun een spiegel voor te zetten. Mark Kinet heeft deze duidende en spiegelende taak op zich genomen met Psychologie van de kunst, dat gegoten is in de vorm van kleine essays die zijn gerangschikt volgens het principe van een encyclopedie, vandaar de subtitel Een abecedarium.
Kunst heeft natuurlijk te maken met creativiteit. Maar wat is dat, ‹creativiteit›? Gelukkig komt het abecedarium ons te hulp bij het beantwoorden van deze vraag. We leren daar wat Freud, Rank, Winnicott, Klein en Chodorow erover te zeggen hebben. Volgens Winnicott komt creativiteit voort uit de potentiële ruimte tussen tegengestelde elementen waarmee het kind te maken krijgt en die later door de kunstenaar