Uniek en onzinnig als een vingerafdruk: Bespreking van: Mari Ruti (2012). The singularity of being — Lacan and the immortal within. New York:  Fordham University Press. ISBN 978 0 823 24315 0,  272 pp., $ 27,–

The singularity of being van Mari Ruti (hoogleraar kritische theorie aan de universiteit van Toronto) is een pageturner en een roller coaster die de lezer met verve en in adembenemende vaart meevoert langs ongeziene vergezichten op kliniek en ethiek, liefde en kunst. Onderweg passeren allerlei lacaniaanse concepten (o.a. Ding, jouissance, sinthoom) de revue. Het boek behelst vooral een psychoanalytische antropologie die in dialoog gaat met het denken van Levinas, Badiou en Žižek. Zoals bekend, ziet de laatste als doelstelling van de psychoanalyse de (ethisch te begrijpen en daarom van actie en ageren te onderscheiden) act: een moment waarbij men zich losrukt van de conventie en, voorbij goed en kwaad, in een soort heroïsch gebaar, gaat voor het/zijn Ding. Ruti vindt dit wat te revolutionair gedacht. Veeleer komt het voor haar tot een inventie waarbij neologisch het Reële aan het Symbolisch-Imaginaire geknoopt wordt. Ik geef de lezer een aantal kernideeën en een soort stilistische voorproef.

In De droomduiding spreekt Freud over de ondoordringbare navel of het mycelium van de droom waarop de duiding stokt. Elders hanteert hij de metafoor van de zandkorrel waaromheen het parelmoer van het symptoom wordt gevormd. Lacaniaans staan ze allebei (althans avant la lettre) voor het ‹harde› Reële van het structurele (Ding, drift) en accidentele trauma. Dit zijn de opake wortels waaromheen de symbolischimaginaire envelop van droom en symptoom wordt gewikkeld. Welnu, ook onze identiteit wordt volgens Ruti door deze drievuldigheid — van het Reële, Symbolische en Imaginaire — gekenmerkt. Onder het subject dat ontstaat vanuit de symbolische orde van taal en conventie en onder de persoon met zijn illusies van imaginaire heelheid en zijn narcistische troeven dringt zich de unieke singulariteit van het zijn op. Het verstoort met zijn jouissance elke vorm van coherentie of van sluitende samenhang. Het borrelt op vanuit de galvaniserende directieven van het Reële, die ons dwingen tot een