You do not currently have permission to view the full text for this document. Please sign in to an account with an active subscription or contact support.
Psychoanalyse en film zijn beide geboren in 1895. In de nacht van 23 op 24 juli 1895 heeft Freud zijn beroemde Irma-droom, die de aanzet zal vormen van zijn monumentale epos over de droom. Op een oktoberavond van datzelfde jaar projecteert Sladanowsky voor het eerst bewegende beelden op een scherm voor een betalend Berlijns publiek. In hetzelfde jaar dat de gebroeders Lumière hun eerste films uitbrengen, verschijnt Freuds Studies over hysterie. Freud had echter niet veel op met dit nieuwe artistieke medium en bleef ervan overtuigd dat de film de psychoanalytische werkelijkheid nooit zou kunnen weergeven. Daarom ging hij niet in op voorstellen van filmmakers om een gezamenlijk project te starten. Rank daarentegen zag wel een raakvlak tussen psychoanalyse en film en toonde zich erg enthousiast. De eerste film over psychoanalyse, Geheimnisse einer Seele van Pabst uit 1926, is een stomme film over de praatkuur: een jaloerse man wordt genezen van zijn fobie voor messen en scherpe voorwerpen, onder andere via het duiden van zijn dromen. Volgens Andrea Sabbadini, de auteur van Moving images en de organisator van het tweejaarlijkse European Psychoanalytic Film Festival in Londen, moeten psychoanalytici zich om meerdere redenen voor films interesseren. Vaak spreken analysanten over films en brengen dan — nietsvermoedend — rijk materiaal, dat hun onbewuste intrapsychische dynamiek kan verhelderen. Welke analyticus denkt tijdens de sessie nooit aan films? Fantasieën over films of herinneringen aan bepaalde scènes hebben me al vaak op het spoor gebracht van onvermoede thema's en geheimen die later in de analyse aan bod kwamen. Heel wat films gaan over psychoanalyse; dat is dan ook het onderwerp van het eerste hoofdstuk van het boek. Sabbadini bespreekt uitvoerig Spellbound van Hitchcock (volgens hem de beroemdste film over psychoanalyse) en Nineteen nineteen van Brody, waarin twee fictieve oud-patiënten van Freud elkaar ontmoeten en terugblikken op hun analytische ervaring.
De p