You do not currently have permission to view the full text for this document. Please sign in to an account with an active subscription or contact support.
Hoe wordt er psychoanalytisch gedacht over rouw, een eeuw na het verschijnen van Freuds studie Rouw en Melancholie? Wat voegt het voorliggende boek toe aan Freuds inzichten?
De rouw is volgens Freud niet pathologisch, maar een proces dat bij het normale leven hoort en na een zekere tijdspanne overwonnen zal worden. Freud stelt dat therapeutisch ingrijpen bij de rouw ondoelmatig of zelfs schadelijk is, maar hij zegt niet waarom en illustreert dit ook niet. Hij veronderstelt in zijn tekst dat de rouw tijdelijk en voorbijgaand is. Dit standpunt zal hij later matigen; vanaf 1926 spreekt hij zich minder stellig uit over de beperkte tijdsduur van de rouw. Freud benadrukt de ambivalentie bij melancholie, alsof deze in de gewone rouw afwezig zou zijn. Freud zou beter kunnen focussen op het innerlijk conflict tussen de wens om de band met het verloren object te behouden en de wens om er zich los van te maken. Freud ziet rouwen te weinig als een psychosociaal proces waarin andere mensen een grote rol spelen. Zijn opvatting dat rouwen essentieel een kwestie is van losmaking van de band met de overledene moet het ontgelden. Aan het einde van een rouwproces verliest het verloren object niet aan betekenis, het krijgt een andere plaats in de psyché. Rouwen is meer dan loslaten, het is een creatief proces, zowel van het Zelf, dat er versterkt en verdiept uitkomt, als van de relatie met de geliefde die blijft bestaan in een herinneren dat de gekoesterde interne dialoog bewaart.
De uitkomst van een rouwproces is niet de cathexis, wel het creëren van continuïteit met het verloren object.
Na Freud kwamen er belangrijke aanvullingen van Abraham, Deutsch, Klein, Lindemann, Pollock, Bowlby en Parkes, Volkan en Furman. De historische dimensie wordt in het eerste hoofdstuk van het boek besproken door Akhtar.
Nu weten we dat de leeftijd waarop iemand een dierbare verliest, gevolgen zal hebben voor het rouwproces. Hoe jonger het kind op het moment van het verlies, hoe ingrijpender de gevolgen voo