You do not currently have permission to view the full text for this document. Please sign in to an account with an active subscription or contact support.
Novakovic brengt in dit boek negen essays samen die een illustratie vormen van de centrale plaats van het interne koppel als een onbewuste dynamiek in de individuele geest, en van hoe dit gerepresenteerd wordt in een koppel, een familie en groepsrelaties. De eerste twee daarvan zijn in feite een herdruk van een artikel van Kernberg uit 1995 en een van Britton uit 2003. De overige zeven zijn wel originele bijdragen. Vanuit haar ervaring in het Tavistock Centre for Couple Relationships formuleert Novakovic een aantal interessante vragen, die de rode draad vormen in haar boek. Wat is het precies dat partners intrapsychisch en interpersoonlijk samen creëren? Waaruit bestaat het onbewuste koppel? Bestaat er een koppelmentaliteit op de manier zoals Bion een groepsmentaliteit beschrijft? Hoe zit het met de relatie tussen het koppel en de groep, en met de relatie van het koppel met derden, zoals kinderen, familieleden, vrienden of de bredere sociale context?
Theorieën die werden ontwikkeld vanuit psychoanalytisch werk met individuen werden ook toegepast in het denken over koppeldynamiek. Vooral van belang zijn hierbij het interne koppel, onbewuste fantasieën over het ouderlijk koppel en de impact van deze fantasieën op een koppelrelatie. De ideeën van Melanie Klein en van Bion komen bij de verschillende essays telkens prominent op de voorgrond.
Het al wat oudere essay van Kernberg waarmee het boek opent, zet enigszins de toon voor wat verder volgt. Kernberg bespreekt het samenspel tussen liefde en agressie in een partnerrelatie en stelt daarbij dat intimiteit onvermijdelijk ambivalentie opwekt in oedipale en pre-oedipale relaties. Het verlangen om een koppel te worden kan uitdrukking zijn van een behoefte aan een liefhebbende identificatie met een van de ouders, maar kan ook worden begrepen vanuit de nood om vroegere relaties te herstellen. Daarnaast kan het ook een uitdrukking zijn van het herhalen van agressieve en sadistische interacties door de partner ertoe te brengen zi