You do not currently have permission to view the full text for this document. Please sign in to an account with an active subscription or contact support.
De mens is letterlijk een week dier, een naakte aap, die tot anderen veroordeeld is om te overleven. Hechting, zorg en wederkerigheid zijn pijlers van het menselijk bestaan, en vertrouwen is zowel een voorwaarde als een product van die pijlers. Gebrekkig basisvertrouwen of geschonden vertrouwen dragen bij aan het ontstaan van psychopathologie.
Zo introduceert Salman Akhtar het centrale thema van dit boek, dat bijdragen bevat van tien auteurs. Op het gebied van ontwikkeling, cultuur en kliniek komen talrijke inzichten voorbij, verdeeld over de volgende drie secties:
Masur begint met Erikson, die de oplossing van het conflict tussen vertrouwen en wantrouwen als eerste taak van het ego zag. Vertrouwen is noodzakelijk voor een gezonde psychische ontwikkeling en de opbouw van een stevige identiteit. Allengs gaat een kind leren om de bedoelingen van anderen te lezen en gaat het zelf proberen om anderen te foppen. Rond de leeftijd van drie jaar delen kinderen mensen in als « helemaal te vertrouwen » of als « complete leugenaars ». Tot de leeftijd van vijf of zes jaar zijn kinderen tamelijk beïnvloedbaar, maar daarna ondergaat het begrip vertrouwen grote veranderingen. Meisjes gaan bijvoorbeeld geheimen met elkaar delen om zo vriendschappen te smeden, en er wordt volop geoefend met het omgaan met regels en vals spelen. Pas later in de puberteit worden leeftijdgenoten meer vertrouwd dan ouders. Tot die tijd hoor je meisjes regelmatig zeggen dat ze met bepaalde leeftijdgenoten niet om willen gaan, omdat die « achter hun rug om praten ». Te veel vertrouwen is ook niet goed. Psychologische overbescherming door verzorgers maakt een kind namelijk kwetsbaar voor ontgoocheling, geconfronteerd met alledaagse gemeenheid van mensen. Voorts is de verwerving van vertrouwen in zichzelf misschien wel de belangrijkste mijlpaal in de adolescentie.
Akhtar zelf schrijft over de rol van vertrouwen bij elke overgang naar een andere levensfase, zoals bij het aangaan van een partnerrelat