Een naamsverandering

Tegenwoordig zijn wij eraan gewend dat er wereldwijd duizenden analytici zijn en dat er analytische tijdschriften bestaan zoals de International Journal of Psychoanalysis en JAPA, die grote aantallen abonnees hebben. Maar zo is het niet altijd geweest. Op 30 en 31 maart 1910 vond het tweede psychoanalytische congres plaats in Neurenberg, tijdens welk Sándor Ferenczi in een voordracht het voorstel deed tot het oprichten van de IPA, een wereldwijde overkoepelende vereniging van psychoanalytici, met dochterverenigingen in verschillende landen. Het was een belangrijk moment. Het voorstel werd aangenomen, de IPA is er gekomen, bestaat tot op de dag van vandaag en heeft de psychoanalytische beweging veel krachtiger gemaakt. Tegelijkertijd gebeurde er echter nog iets anders.

Vrijwel alle analytici, uitgezonderd Freud, waren jong in die jaren, een situatie die wij ons nauwelijks meer kunnen voorstellen. Ferenczi was 37 en kon zich gedragen als een « belhamel ». Hij stelde op het congres niet alleen voor om de IPA op te richten, maar ook om Jung president voor het leven te maken en het centrum van de psychoanalyse te verplaatsen naar Zürich. De IPA was Ferenczi's idee en de verplaatsing naar Zürich was Freuds idee. Ferenczi voegde er nog even aan toe dat dit een natuurlijke gang van zaken was, omdat de Weners, uitgezonderd Freud, inferieur waren aan de Zürichers.

Het tumult dat volgde was niet te beschrijven. Freud kreeg te maken met een volledige opstand van zijn Weense groep die hij nauwelijks wist te kalmeren. Uiteindelijk werd Jungs termijn teruggebracht tot twee jaar en bleef Wenen het centrum (Clark 1980). Maar de IPA was opgericht en telde twee jaar later, in 1912, wereldwijd 133 leden (izp/ii/1914/407). Door dat kleine groepje psychoanalytici werden op dat moment in 1912 drie psychoanalytische tijdschriften uitgegeven. Allereerst het Zentralblatt für Psychoanalyse met artikelen over de psychoanalyse. Ook was er het Jahrbuch der Psychoanalyse met psychoanalytische artik