Veiligheid kun je leren: Bespreking van: Rhona M. Fear (2016). Attachment theory — Working towards learned security. London:  Karnac Books. ISBN 978 1 78220 429 9,  280 pp., € 32,82

Rhona Fear wil met dit boek een nieuw model van therapie presenteren dat het resultaat is van de ontwikkeling van enkele belangrijke concepten vanuit het werk van John Bowlby. Wat dit boek voor mij zo boeiend maakte, was de opdracht die de auteur zichzelf bij het schrijven ervan gaf. Fear beschrijft hoe zij doorheen haar jarenlange werk met langdurende psychoanalytische psychotherapie een eigen integratieve stijl heeft ontwikkeld vanuit drie onderscheiden perspectieven. En laten nu net die drie invalshoeken ook mijn bijzondere interesse wegdragen. Haar voornaamste vertrekpunt is de gehechtheidstheorie en de concepten zoals die werden ontwikkeld door John Bowlby en degenen die na diens dood zijn ideeën verder hebben ontwikkeld. Fear gaat in dit boek op zoek naar manieren om de metatheoretische veronderstellingen van de zelfpsychologie van Kohut en het intersubjectieve perspectief van Stolorow samen te brengen met de gehechtheidstheorie in een nieuwe theorie van aangeleerde veiligheid. Deze drie theorieën zijn in essentie relationele modellen en delen de metatheoretische aanname dat relaties in het leven van primordiaal belang zijn. Hun aandacht gaat telkens uit naar de manier waarop de persoon in relatie staat tot anderen, wat ook in het hieren-nu van de overdracht en tegenoverdracht tot uiting zal komen. Daaruit volgt ook dat de ware kracht van de therapeut niet ligt in degene te zijn die weet, maar degene die een veilige basis levert aan de patiënt. En als we ervan uitgaan dat patiënten lijden aan een mix van intrapsychische en interpersoonlijke conflicten, zullen we ook moeten werken aan een integratie van theorieën.

Het boek kent vijf delen. Na een beknopte weergaven van leven en werk van Bowlby introduceert Fear in het eerste deel de concepten van earned security (verdiende veiligheid) en learned security (aangeleerde veiligheid) die centraal zullen staan in het boek en in haar theorie van aangeleerde veiligheid. Fear verwijst in deze veelvuldig naar het werk van