You do not currently have permission to view the full text for this document. Please sign in to an account with an active subscription or contact support.
De keuze van deze collega om therapiesessies met een asielzoekende vrouw te beschrijven doet me deugd, omdat ze de aandacht vestigt op de waarde van psychotherapie voor mensen die er vaak van verstoken blijven omdat er sprake is van « contraindicaties ». Uit haar bijdrage blijkt dat psychotherapie zeer wel van nut is en uitvoerbaar.
Ik werk als psychiater bij de afdeling maatschappelijke ggz van de GGD (Gemeentelijke Gezondheidsdienst) in Amsterdam, waar kwetsbare burgers die niet zelfredzaam blijken te zijn worden toegeleid naar zorg en ondersteuning. Ik herken in de beschrijving van de casus hoe onzekerheid de tijdsbeleving verandert: de tijd stolt. Een kenmerk van léven is dat tijd verstrijkt zonder dat je je dat bewust bent. Je gaat op in andere ervaringen en merkt pas achteraf dat de tijd verstreken is.
Bij mensen die in ongewisheid wachten, is tijd een allesoverheersende grens: een onzichtbare muur waarachter het « echte » leven ligt. Het enige wat ertoe doet, is de tijd doorkomen zodat je straks in de gelegenheid zult zijn, aan het leven deel te nemen. Het verschil met de tijdsbeleving van de therapeut kan niet groter zijn. In gesprek met een in onzekerheid verkerende asielzoekster of een in niemandsland verblijvende Oost-Europese verslaafde overmeestert de gestolde tijd mij soms óók. Het gevoel als redder gezien te worden en het gevoel overweldigd te worden door onmacht liggen dicht bij elkaar.
Het kader dat psychoanalytische psychotherapie biedt, is ook voor mij behulpzaam om niet kopje onder te gaan in de misère, om te blijven verwoorden wat er waargenomen en ervaren kan worden in de ontmoeting. De ontmoeting heeft een begin- en een eindtijd. In dát tijdsverloop wordt cliënte opgemerkt. In de blik van de therapeute doet zij ertoe. Zo'n ander gevoel dan in onwetendheid en in ervaren onverschilligheid de tijd door te moeten komen! Cliënte kan zichzelf hierdoor als verhalend wezen ervaren. De beleving van tijd verandert: tijd is niet een massieve aanwezigheid, m